Finansowanie zaległości podatkowych

Firma z kilkoma zaległościami podatkowymi zna zwykle największą z nich, ale rzadko ma aktualny obraz całości. Każdy tytuł nalicza odsetki od własnej daty wymagalności, do niektórych dochodzą koszty upomnień i egzekucji, a część zobowiązań rozliczana jest przez inny organ niż urząd skarbowy. Kwota „do zamknięcia tematu” bywa przez to wyraźnie wyższa od tej, którą zarząd ma w pamięci.

Dlatego pracę zaczyna się od zestawienia, a nie od wniosku o finansowanie. Niedoszacowana kwota oznacza, że po wypłacie środków jeden tytuł zostaje otwarty – i dalej generuje odsetki oraz ryzyko egzekucji. Więcej: finansowanie firmy z zaległościami ZUS i US.

Co powinno znaleźć się w zestawieniu

• Każdy tytuł osobno: rodzaj podatku, okres, kwota główna, organ prowadzący.
• Odsetki naliczone na dzień planowanej spłaty oraz koszty upomnień i postępowań.
• Status: zaległość niesporna, zaległość objęta postępowaniem odwoławczym, ustalone wcześniej raty.
• Ewentualne zabezpieczenia ustanowione przez organy na majątku firmy.

Podatki rozliczane z urzędem skarbowym i podatki lokalne rozliczane z gminą to formalnie odrębne sprawy, prowadzone niezależnie i w różnym tempie. Negocjowanie rat z każdym organem osobno oznacza kilka równoległych procedur, różne harmonogramy i ryzyko, że jedna z nich zakończy się egzekucją, zanim pozostałe zostaną uzgodnione.

Jedno finansowanie upraszcza ten układ: firma ma jednego wierzyciela z jednym harmonogramem, a wszystkie zaległości podatkowe zostają zamknięte w tym samym czasie. Spłata następuje zwykle bezpośrednio na rachunki poszczególnych organów, co ułatwia późniejsze uzyskanie potwierdzeń i wykreślenie obciążeń z majątku.

Jeśli część zobowiązań jest sporna, sposób jej potraktowania warto ustalić z doradcą podatkowym jeszcze przed ustaleniem kwoty finansowania – od tego zależy, czy wchodzi ona do spłaty, czy pozostaje poza transakcją.

Zaległości podatkowe wychodzą na jaw przy każdym badaniu firmy: due diligence kupującego, ocenie inwestora, analizie bankowej. Nawet jeśli są niewielkie w stosunku do skali działalności, obniżają wycenę, wydłużają negocjacje albo prowadzą do odmowy kredytu.

• Przed sprzedażą firmy lub udziałów – kupujący i tak uwzględni zaległości w cenie, często z dodatkowym narzutem za niepewność.
• Przed wejściem inwestora – zaległości bywają warunkiem zawieszającym transakcję.
• Przed refinansowaniem w banku – uregulowane zobowiązania podatkowe to jeden z podstawowych warunków rozmowy.

W takim scenariuszu finansowanie zaległości jest krótkim pomostem: porządkuje rozliczenia, a jego spłata następuje ze środków z planowanej transakcji.

Organy podatkowe mogą na wniosek rozłożyć zaległość na raty lub odroczyć termin płatności. Przy jednym tytule bywa to wystarczające. Przy kilku tytułach w kilku organach oznacza jednak osobne wnioski, osobne oceny sytuacji firmy, osobne decyzje i osobne harmonogramy, których trzeba pilnować równolegle. Każdy z organów ocenia sprawę samodzielnie, więc firma może dostać zgodę w jednym miejscu i odmowę w drugim.

Co warto zestawić przed decyzją

• Łączny koszt odsetek i opłat przy wariancie ratalnym w każdym organie.
• Koszt finansowania zamykającego wszystkie tytuły jednocześnie.
• Czas potrzebny na uzyskanie wszystkich decyzji ratalnych w porównaniu z terminem, w którym firma potrzebuje czystej sytuacji podatkowej.

Jeśli liczy się czas lub przejrzystość wobec kupującego, inwestora albo banku, jedno finansowanie zwykle wygrywa z mozaiką ulg – nawet gdy jego koszt jest wyższy.