Finansowanie dla CFO i dyrektorów finansowych

• Potrzeba dywersyfikacji źródeł finansowania poza jednym bankiem.
• Finansowanie pomostowe do czasu refinansowania bankowego lub wpływu należności.
• Struktura transakcji, która nie narusza kowenantów istniejącego kredytu.
• Porównanie kosztu private debt z alternatywami – faktoringiem, leasingiem lub kapitałem własnym.

W każdej z tych sytuacji CFO przekłada potrzebę biznesową na liczby: kwotę, okres, źródło spłaty i wpływ na wskaźniki firmy. Od jakości tego przełożenia zależy tempo całego procesu.

Analiza po stronie finansującego opiera się na liczbach, a te w firmie najlepiej zna dział finansowy. Im lepiej uporządkowany pakiet, tym mniej pytań uzupełniających i krótsza droga do warunków.

• Sprawozdania finansowe za ostatnie lata oraz dane bieżące za rok obrotowy w toku.
• Projekcję przepływów pieniężnych na cały okres finansowania, z wyraźnie wskazanym źródłem spłaty.
• Zestawienie zadłużenia: kredyty, leasingi, pożyczki, zabezpieczenia i terminy wymagalności.
• Strukturę należności i zobowiązań, jeśli spłata ma pochodzić z wpływów od kontrahentów.
• Wyjaśnienie zdarzeń jednorazowych, które zniekształcają wynik w analizowanych okresach.
• Informację o kluczowych kontraktach i odbiorcach, od których zależą przychody w okresie finansowania.

Jak przygotować projekcję spłaty

Projekcja nie musi być rozbudowanym modelem. Powinna pokazywać przepływy w ujęciu miesięcznym lub kwartalnym przez cały okres finansowania, założenia przychodów i kosztów, terminy spłat obecnych zobowiązań i moment, w którym pojawia się źródło spłaty nowego długu. Warto dodać wariant ostrożny – z opóźnionym wpływem lub niższą sprzedażą – i pokazać, jak firma go przejdzie.

Nowe finansowanie nie może naruszać zobowiązań, które firma już przyjęła. Zanim spółka podpisze term sheet, CFO powinien przejrzeć umowy kredytowe i leasingowe pod kątem postanowień ograniczających zaciąganie długu lub ustanawianie zabezpieczeń.

• Klauzule zakazujące obciążania majątku na rzecz innych wierzycieli.
• Wskaźniki finansowe, które po zaciągnięciu nowego długu mogą wyjść poza uzgodnione poziomy.
• Postanowienia, zgodnie z którymi naruszenie jednej umowy otwiera drogę do wypowiedzenia innej.
• Obowiązek informowania banku lub uzyskania jego zgody na dodatkowe zadłużenie.

Jeśli zgoda obecnego finansującego jest potrzebna, lepiej wystąpić o nią równolegle z analizą niż po otrzymaniu warunków. Przegląd powinien objąć także umowy leasingowe i faktoringowe oraz poręczenia udzielone przez firmę – te zobowiązania bywają pomijane, a mogą zawierać podobne ograniczenia.

Porównanie ofert wyłącznie po oprocentowaniu daje niepełny obraz. Całkowity koszt obejmuje też prowizje, wycenę zabezpieczenia, koszty jego ustanowienia i wykreślenia oraz warunki wcześniejszej spłaty. CFO zestawia tę sumę z wartością, jaką finansowanie tworzy: zrealizowaną transakcją, uniknięciem sankcji albo utrzymaniem kontraktu.

Dobrą praktyką jest przygotowanie dla zarządu jednostronicowej rekomendacji: kwota, koszt całkowity, zabezpieczenia, wpływ na płynność i wskaźniki, główne ryzyka oraz rozważone alternatywy. Ułatwia to decyzję i późniejsze rozliczenie transakcji.

Po uruchomieniu środków dyrektor finansowy zwykle odpowiada za harmonogram spłat, raportowanie uzgodnione w umowie i monitorowanie źródła spłaty. Szersze ujęcie decyzji o długu w strukturze kapitału: private debt dla CFO.